Over OCB: personeel, samenwerking, inhouden en impact (Raad VGC, BVA 22 januari 2026)

In het Bulletin van vragen en antwoorden kan je de antwoorden lezen van het VGC-college op schriftelijke vragen van de raadsleden. In deze editie komen oa volgende onderwijsthema’s aan bod: lerarentekort, dalende inschrijvingen in het volwassenenonderwijs en het Onderwijscentrum Brussel.

Ik focus in dit blogbericht op de vragen over het Onderwijscentrum Brussel (OCB). Raadslid Gilles Verstraeten stelde vragen over de personeelsinzet van OCB, de samenwerking met partners, ondersteuningsinhouden en impactmeting.

Personeelsinzet

De personeelsbezetting van OCB is geëvolueerd van 90 VTE (2015) naar 99,6 VTE (2025). De uitbreiding situeert zich op het niveau van de onderwijsondersteuners, want het doel is met OCB via intensieve begeleiding op het werkveld het verschil maken.

Crisishulp is opgestart na corona (2021) om in te spelen op de toenemende uitdagingen door het lerarentekort. Het aandeel van het personeel dat ingezet wordt voor deze crisishulp, schommelt sindsdien – afhankelijk van de periode van het jaar – rond de 10 %. Lees meer over crisishulp in dit blogbericht. Naast deze crisishulp speelt het OCB ook binnen haar reguliere ondersteuning in op actuele uitdagingen (bv. begeleiding van zijinstromers en starters).

Samenwerking met partners

Het Onderwijscentrum Brussel werkt met heel wat partners samen, zowel structureel als ad hoc. Bij die samenwerkingen wordt het bovenlokale niveau zo beperkt mogelijk gehouden en ligt de focus vooral op lokale samenwerking binnen de scholen. Het OCB hanteert hierbij een aantal belangrijke principes: via de samenwerking met partners op school…

dragen we bij aan een succesvolle onderwijsloopbaan van alle leerlingen;
streven we naar een grote nabijheid;
werken we maximaal in de school en op maat van de school;
schakelen we ons in onder regie van de school en maken we lokaal de nodige afspraken;
zijn we bereid om onze rol aan te passen om doelgericht in te kunnen spelen op de lokale context i.f.v. duurzame professionalisering van het schoolteam indien mogelijk en/of zuurstof en concrete hulp indien nodig;
beperken we de planlast voor de school (procedures, overleg, administratie, wachttijd…);
werken we complementair en gelijkgericht met elkaar (‘functionele samenwerking’ = scholen ervaren de verschillende partners als 1 geheel);
geloven we in en stellen we hoge verwachtingen aan leerlingen, leerkrachten, ouders…;
zijn we er voor de school, de leerkrachten, de leerlingen, de ouders (ook en vooral bij problemen), lees hierover ook dit blogbericht.

Daarna worden in het Bulletin ook de belangrijkste partners opgelijst (reguliere onderwijspartners, VGC gerelateerde onderwijspartners, expertiscentra, welzijnspartners).

Ondersteuningsinhouden

De professionalisering (ondersteuning, vorming, materiaalontwikkeling) van Brusselse schoolteams op het vlak van taalonderwijs Nederlands is het belangrijkste kernthema van OCB. Ongeveer 60 % van de ondersteuningsvragen hebben betrekking op dit thema (o.a. leesonderwijs, taalscreeningstrajecten, taalgericht vakonderwijs…). Ook in de toekomst blijft OCB ten volle inzetten op ondersteuning en vorming van taalonderwijs Nederlands op Brusselse scholen. Bij die ondersteuning speelt het OCB in op de lokale noden en vragen, rekening houdend met de Vlaamse beleidsprioriteiten op het vlak van taalonderwijs Nederlands.

Impactmeting

De werking van OCB is evidence informed. Dit betekent dat zowel de begeleidingsinhouden als de begeleidingsaanpak gestuurd worden vanuit wetenschappelijke inzichten en praktijkervaring, vertaald naar de lokale context van de school. Het OCB doet hiervoor een beroep op expertisecentra, waaronder Leerpunt. Deze manier van werken waarborgt de doel- en resultaatgerichtheid van de werking.

De impact en voortgang van de ondersteuning wordt verder in kaart gebracht via een intern opvolgings- en evaluatie-instrument dat drie keer per jaar wordt afgenomen (OCB-Quickscan) én via het EDBI-instrument (Effectiviteitsmeting van Doelgerichte Begeleidingsinterventies), ontwikkeld door de KU Leuven en de Universiteit Antwerpen in opdracht van het departement Onderwijs & Vorming van de Vlaamse Overheid. Met deze instrumenten wordt gepeild naar de lokale tevredenheid en impact van de ondersteuningsinterventies. De resultaten worden gebruikt om zowel lokaal als bovenlokaal de werking van OCB te versterken.

Het volledige document kan je hier lezen. Andere verslagen van de Raad vind je hier.